![](/files/dolnoslaskie/_processed_/e/2/csm_od_rolnika_2645cf1e1c.jpg)
Czy zastanawialiście się kiedyś:
- Jaki jest potencjał małych gospodarstw rolnych dla rozwoju rynków lokalnych? Jak osiągnąć większą skalę oddziaływania?
- Jaki jest potencjał ze strony konsumentów w odniesieniu do rynków lokalnych i kupowania wprost od rolnika? Jak osiągnąć większą skalę sprzedaży?
- W jaki sposób Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW), samorządy oraz inne instytucje mogą wspierać rynki lokalne i rozwój systemów krótkich łańcuchów żywności, aby nie były one marginesem na rynku żywności?
Jeśli tak, to obejrzyjcie koniecznie filmy, które powstały w ramach projektu „Wiedz i mądrze jedz” 2020, czyli jak zwiększyć oddziaływanie krótkich łańcuchów dostaw żywności na rozwój zrównoważony obszarów wiejskich by wdrożyć europejski zielony ład w Polsce.
W pierwszych dwóch odcinkach znajdziecie informacje o żywnościowych rynkach lokalnych i sprzedaży bezpośredniej w czasach pandemii. Pokazane w nich zostało, jak rolnicy i producenci żywności na Dolnym Śląsku i w Małopolsce podejmują współpracę, by tworzyć i rozwijać tzw. krótkie łańcuchy dostaw żywności. Nie zabrakło również informacji o kulinariach i żywnościowych produktach lokalnych.
W kolejnych odcinkach zaprezentowana została roli Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Ośrodków Doradztwa Rolniczego, samorządów, Lokalnych Grup Działania, uczelni oraz Izb Rolniczych w tworzeniu i wzmacnianiu żywnościowych rynków lokalnych w konwencji „od pola do stołu” w różnych częściach naszego kraju. Pojawi się również temat zderzenia wizji rozwoju rynków lokalnych z rzeczywistością, z przepisami, oczekiwaniami konsumentów, rolników i małych przetwórców, problem konkurencji rynkowej oraz realiów g finansowych. Nie zabraknie również informacji o znaczeniu zielonego ładu, który propaguje Komisja Europejska, dla rozwoju żywnościowych rynków lokalnych i możliwości kupowania wprost od rolnika. Czy to szansa czy też zagrożenie dla rolników, dla konsumentów i dla ożywienia gospodarki lokalnej w czasach pandemii? Sami zobaczcie!
Na czym polega „skalowanie” systemów krótkich łańcuchów żywności?
W pierwszym odcinku, prezentujemy różne aspekty „skalowania” systemów krótkich łańcuchów żywności, czyli działania podejmowane na rzecz zwiększenia ich roli w gospodarce żywnościowej oraz wpływ pandemii na rozwój lokalnych rynków dla żywności produkowanej lokalnie w oparciu o krótkie łańcuchy dostaw.
Jak się zmienia rynek żywności w Polsce na tle Unii Europejskiej?
W tym odcinku, przybliżymy zmiany, które następują na rynku żywności. Zwracamy uwagę na trendy i nowe zjawiska pojawiające się na rynku żywności w Polsce i w innych krajach UE, w tym żywienie terapeutyczny i rynki lokalne. Pytamy na ile zmiany zachodzące na rynku stwarzają nowe możliwości dla rozwoju systemów krótkich łańcuchów żywności? Pytamy, czy mali producenci żywności korzystają czy też tracą na tych zmianach?
Jak wygląda produkcja i przetwórstwo w małej skali w Polsce?
W ostatnich latach następuje renesans produkcji w małej skali. Wynika to m. in. z nowych możliwości technologicznych, zmian postaw po stronie konsumentów, oraz zmian w przepisach oraz polityki wobec małych gospodarstw rolnych. Ale są też realne ograniczenia i bariery, takie jak brak adekwatnego dostępu do zasobów wodnych czy też problemy z logistyką docierania do klienta. Jaka jest zatem perspektywa produkcji w małej skali? Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zapowiada kolejnych udogodnień i możliwości dla produkcji rolnej w małej skali (m. in. możliwość wprowadzenia ubojni przy gospodarstwach rolnych). Pytamy na ile takie inicjatywy przekładają się na trwałe i znaczące zmiany na rynku żywności?
Dlaczego współpraca się opłaca?
Podstawa dla skalowania systemów krótkich łańcuchów żywności to współpraca, partnerstwo i działania zbiorowe producentów i konsumentów oraz interesariuszy. Jakie są reguły czy zasady skutecznej współpracy? Posługując się przykładem wiejskiej e-skrzynki, przedstawiamy ciekawe wzorce i doświadczenia. Pytamy o niebezpieczeństwach działania w pojedynkę.
Korzyści z RHD i możliwości wspólnej dystrybucji i sprzedaży
W tym odcinku opowiadamy o doświadczeniach i oczekiwaniach rolników i producentów działających w wiejskiej e-skrzynce, wynikających z nowych możliwości prawnych (w szczególności rolniczy handel detaliczny) oraz nowych możliwości organizowania wspólnej dystrybucji i sprzedaży.
Współpraca rolników oraz rola, inicjatywa i odpowiedzialność konsumentów
W tym odcinku zastanawiamy się nad rolą, inicjatywą i odpowiedzialnością konsumentów. Zwracamy uwagę na fakt, że wiele inicjatyw tworzenia rynków lokalnych wychodzą dzisiaj od konsumentów, samorządów i innych instytucji pozarolniczych. Zwracamy uwagę na problem marnotrawienia żywności i odpowiedzialności konsumenta. Krótkie łańcuchy dostaw, to nie tylko sprawa rolników.
Inkubator kuchenny jako motywator dla rozwoju rynku lokalnego
Na podstawie doświadczenia i przykładu inkubatora kuchennego w Stryszowie, ten odcinek opowiada o możliwościach i potrzebie zintegrowanego podejścia do tworzenia rynku lokalnego. Opowiadamy o ograniczeniach, ale też o atutach działania w pojedynkę. I o tym, że wciąż są nie wykorzystane możliwości.
Jaka może być rola samorządów terytorialnych w skalowaniu systemów krótkich łańcuchów żywności?
Ten odcinek poświęcamy samorządom oraz inicjatywom związanych z propagowaniem żywności lokalnej oraz systemów krótkich łańcuchów żywności poprzez zamówienia publiczne oraz inne instrumenty w dyspozycji sektora publicznego. Pokazujemy przykład i doświadczenie Starostwa Powiatowego w Łomży w tym zakresie oraz przedstawiamy perspektywę wiceministra Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi o priorytetach ze strony rządu.
O korzyściach małego przetwórstwa i działaniu w pojedynkę – zagrożenia i możliwości
Przedsiębiorczość to klucz do sukcesu. Ci, którym się powiodło, opowiadają w tym odcinku o swoich doświadczeniach, motywacjach i o tym, czego oczekują od współpracy z innymi.
Dlaczego warto utrzymywać małe gospodarstwa rolne?
W tym odcinku skupiamy się na małych gospodarstwach rolnych oraz konsekwencje ich zanikania. Na ile systemy krótkich łańcuchów dostaw żywności mogą być ratunkiem dla przetrwania małych gospodarstw rolnych, w szczególności na terenach górskich i słabych ekonomicznie? Na ile gospodarstwa rolne są częścią przyszłości rozwoju systemów krótkich łańcuchów dostaw żywności w Polsce? Czy faktycznie małe gospodarstwa rolne stanowią niewykorzystany potencjał produkcyjny i klucz do bezpieczeństwa żywnościowego. Jak wygląda sprawa małych gospodarstw rolnych w górach? Jakie są oczekiwania wobec Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Program podsumowujący pokaże nowe modele organizacji sprzedaży, które już są stosowane w kraju i zagranicą. Prokonsumenckie rozwiązania wyglądają obiecujące. Ale jak jest naprawdę? Jak różne podejścia przekładają się na zwiększenia skali systemów krótkich łańcuchów dostaw żywności oraz ich oddziaływanie na rozwój obszarów wiejskich?
Rolnictwo ekologiczne szansą dla skalowania systemów krótkich łańcuchów żywności?
Rolnictwo ekologiczne ma coraz większe znaczenie w polityce rozwoju wsi i rolnictwa, zarówno w Polsce jak i zagranicą oraz na szczeblu Komisji Europejskiej. W jaki sposób wspieranie rolnictwa ekologicznego oraz żywności ekologicznej przekłada się na rozwój i skalowanie systemów krótkich łańcuchów dostaw żywności i wicewersa? Skoro rolnictwo ekologiczne stało się priorytetem dla programów wspierania rolnictwa i rozwoju wsi, a w dodatku rośnie moda na żywność ekologiczną wśród konsumentów, to dlaczego w Polsce ubywa certyfikowanych gospodarstw ekologicznych i przetwórców żywności ekologicznej. O to pytamy.
Filmy powstały w ramach projektu Kampania medialna Wiedz i mądrze jedz 2020, czyli jak zwiększyć oddziaływanie krótkich łańcuchów dostaw żywności na rozwój zrównoważony obszarów wiejskich by wdrożyć Europejski Zielony Ład w Polsce – dowiedz się więcej.
Źródło: JC KSOW